پرورش و نگهداری شتر
صفحات وبلاگ
نویسنده: Ehsan moghaddas - دوشنبه ٢ خرداد ،۱۳٩٠
دوشنبه، 10 مهر، 1385

 

احتیاجات غذایی شتر

احتیاجات غذایی شتر
تألیف : دکتر فاضل ورده
ترجمه : دکتر احسان مقدس
تاریخ ترجمه : بهمن 1382
 

مقدمه :
شتر جزو حیوانات نشخوار کننده کاذب Pseudoruminants دسته بندی می شود ، چرا که دستگاه گوارشی آن از دستگاه گوارشی نشخوارکنندگانی نظیر گاو وگوسفند متفاوت است واین تفاوت در دو جا دیده می شود ، تفاوت اول در وجود دو منطقه ای غده ای در سطح خارجی شکمبه است که هر کدام از آن ها از لحاظ تشریحی به کیسه های غده ای شکلی تقسیم می گردند که دریچه آن ها از عضلات منقبض شونده قوی تشکیل شده وحاوی مایعی مخاطی است که شکل وترکیب آن از سایر محتویات شکمبه متفاوت است . تفاوت دوم اتصال معده سوم یا هزار لا Omasum با معده چهارم یا شیردان Abomasum است که آن را به صورت بافتی لوله ای شکل ودراز در آورده که حاوی تعداد زیادی از غدد ترشحی است که مواد مخاطی واسید کلریدریک ترشح می کنند ( Hansen and Schmidt , Nielsen 1957 , Bohlken 1960 ) .
علی رغم این دسته بندی واختلاف موجود در برخی از وظایف دستگاه گوارشی ، با این همه شتر از نظر فیزیولوژی وغذایی ، یکی از نشخوار کنندگان به شمار می رود ، زیرا که همانند سایر نشخوار کنندگان در آغاز به نشخوار غذای مصرفی پرداخته وسپس به عملیات تخمیر وهضم ریزبینی می پردازد .
شترها با توجه به نوع مرتع وفصل چرا وفراوانی پوشش گیاهی ، گونه های گیاهی مختلفی را مورد استفاده قرار می دهند ( Knoess 1976, Matharu 1966 ; Wardeh 1988 ; Mukasa – Mugerwa 1981 ; Newman 1989 ; Gauthier – pilters , 1979 ) وبه چرای درختچه ها ودرختان بلند در مناطق ساوانا در آفریقا می پردازد ، ودرختچه ها تقریباً 5/47 % از غذای آنان را تشکیل می دهد ، این در حالی است که درختان در حدود 9/29 % وگونه های علفی 2/11 % و گیاهان پهن برگ در حدود 3 / 11 % از غذای این دام را تشکیل می دهد ( Field 1979 ) . در بررسی به عمل آمده دیگری ، گیاهان برگ پهن در حدود 53 % وگیاهان علفی در حدود 26 % ودرختچه ها در حدود 22 % غذای شترهای موجود در مرکز « وادی العزیب » در شرق سلمیه در بادیه سوریه را در آغاز فصل بارندگی تشکیل می دهند ( Wardeh , 1988 ) . اما در فصل بهار اکثر غذای شترها را درختچه هایی نظیر Noea Mucronata و آرتمسیا Artemisia Herba alba و Achillea membranacea تشکیل می دهند اما در فصل تابستان بیشتر غذای شتر را گیاهان Noea Mucronata تشکیل می دهند (Wardeh 1988 ; Nasser .et.al 1985 ) .
شتر ها به علت رفتار تغذیه ای خود مسافت های زیادی را در مراتع طی می کنند ، این حیوانات برخلاف گاوها همیشه بین آبشخورها ومناطق چرا ، در حال رفت وآمد هستند ( Dahl & Hjort 1976 ) واین امر باعث می شود که این حیوانات از یک سو به غذای کافی ومورد نیاز خود دسترسی داشته باشند واز سوی دیگر باعث تخریب مرتع واز بین رفتن محیط زیست پیرامون خود نشوند . شترها برای تأمین غذای مورد نیاز روزانه خود به شش تا هشت ساعت چرا در مراتع خوب احتیاج دارند ( Williamson & payne 1978 ; Matheru 1966 ) این مدت در مراتع فقیر به دوازده ساعت در روز می رسد ( Gauthier - pilters , 1974 ) .
شتر در محیط زیست طبیعی خود بر خوردن گیاهان شورپسند وخار دار که میزان الیاف فراوان ودرصد پروتئین کم دارند اصرار می ورزد ( Bremaud & pagot ,1926 ) ، به همیت علت بسیاری را اعتقاد براین است که شترها در برنامه های غذایی خود از علوفه ای با ارزش غذایی پایین استفاده می کنند ، واین امر دو بعد دارد ، اول این که شترها در مراتع فقط سراغ این نوع علوفه می روند ، و دوم این که آن بخش مصرفی از علوفه ارزش غذایی کمتری دارد . برخی نیز معتقدند که بر اساس شواهد موجود شتر با انتخاب بخش های مغذی ومناسب گیاهان ، غذایی با ارزش بالا را ترجیح داده ومورد مصرف قرار می دهند (Gauthier – pilters & Dagg , 1981 ) ودر شرایط تغذیه برنامه ریزی شده ، مشاهده شد که بر خلاف گوسفندان ، شترها علوفه خشبی نگهدارنده مخصوص گاوها را مصرف نمی کنند (Farid .et.al , 1979 ) واز سوی دیگر شترها از جهت هضم ماده خشک والیاف خام برگوسفندها برتری دارند ، ولی در هضم پروتئین خام از گوسفندها ضعیف تر به شمار می آیند . هم چنین شترها از جهت نسبت هضم ماده خشک حتی در شرایط کاهش نسبت نیتروژن در جیره روزانه بر گوسفندها برتری دارند (Farid .et.al , 1986 ) واین امر هرچند به صورت جزئی ، نشان دهنده برتری شترها در زمینه صرفه جوئی در بیرون راندن نیتروژن با ادرار وبازجذب مجدد آن به بدن وبازگرداندن آن به شکمبه برای مصرف مجدد آن می باشد (Farid .et.al , 1979 ) .
متاسفانه تا کنون مطالعات نوینی در باره تغذیه شتر همانند آن دسته از مطالعات که بر روی دام های اهلی دیگر انجام شده صورت نگرفته است وعلت این امر سیستم پرورش پراکنده شتر ودشواری رفتار با این دام در مقایسه با سیستم های نوین دامپروری دام های دیگر می باشد ویکی دیگر از علل این امر عدم توجه کافی به توسعه شتر داری ویا حتی توسعه مناطق پرورش این دام در طی دهه های گذشته می باشد . قابل ذکر است که برخی از مطالعات بر روی تغذیه این دام تنها شامل چند توصیه برای تغذیه تکمیلی آن در تحت شرایط پرورشی معین بوده است . پس از تأسیس شبکه مطالعات وتحقیقات شتر در سازمان منطقه ای « اکساد » در برخی از کشورهای عضو این سازمان مطالعاتی تخصصی در زمینه برآورد احتیاجات غذایی شتر صورت پذیرفت .
مقاله حاضر بر اساس یافته های جدید در طی سال های اخیر ومیزان علوفه مصرفی در مراتع وارزش غذایی آن وضریب هضمی دام وبا مدنظر قرار دادن احتیاجات غذایی در دام های دیگر مخصوصاً گاوها در مناطق گرم وکویری (Kearl 1982 ) وفرضیه های مطرح شده از طرف ویلسون در زمینه شتر (Wilson ,1984 ) تدوین شده وپایه ای اولیه برای برآورد احتیاجات نگهداری وتولید شتر از نظر پروتئین وانرژی می باشد .

احتیاجات غذایی شتر

اولاً ـ ماده خشک مصرفی :
شترها با توجه به فصل چرا ووضعیت مرتع مورد استفاده روزانه مدت درازی را که بالغ بر 6 تا 12 ساعت است به چرا می پردازند ودر این مدت در حدود 50 تا 55 کیلو گرم علوفه مصرف می نماید ( Gauthier-pilter &Dagg ,1981 Gauthier – pilter ,1979 ) واین مقدار علوفه در حدود 11 تا 12 کیلوگرم ماده خشک دارد (Wardeh,1988 ) که این مقدار معادل 54/2 % وزن شتری که به طور میانگین 500 کیلوگرم وزن دارد می باشد ویا به زبان دیگر معادل 104 گرم ماده خشک برای هر کیلوگرم وزن زنده دام (0.75 gm ) می باشد . ودر صورت تفاوت بین نسبت ماده کنسانتره و علوفه خشبی در جیره های نگهدارنده مشخص گردید که شترها از خوردن جیره های حاوی علوفه خشبی خودداری می کنند وباید نسبت انرژی متابولیزه ( ME ) در ماده خشک مصرفی نباید از 2.00 مگاکلری در هر کیلوکالری در یک کیلوگرم ماده خشک کمتر باشد( Farid et al.1985 ) میزان میانگین مقدار ماده خشک مصرفی در همه جیره ها بین 64.8 تا 52.8 گرم ماده خشک در هر کیلوگرم از وزن زنده دام بود که این مقدار معادل تقریباً 1.02 % از وزن زنده دام های آزمایشی با وزن 576 تا 582 کیلوگرم بود واین میانگین در مقایسه با مصرف علوفه گاو وگوسفند کمتر است ، ودر صورت دادن جیره های فقیر حاوی کاه ویونجه وبرسیم مصری به میزان جیره نگهدارنده گاوی ، به شترها مشاهده گردید که شترها نمی توانند جیره داده شده را مصرف نمایند و حتی به جیره نگهدارنده خود دست یابد ( Farid et.al 1979 ) ، اما همین شترها توانستند بر جیره  حاوی یونجه وکمی کاه که میزان انرژی متابولیزه آن بالغ بر 2.00 مگا کالری در هر کیلو گرم ماده خشک بود تغذیه نمایند ، علی رغم این که میزان مصرف علوفه که معادل 32.4 گرم ماده خشک در هر کیلو گرم از وزن زنده دام ویا معادل 0.68 % از وزن زنده دام بود ، کاهش یافته بود .
از آن چه گفته شد وبا توجه به اطلاعات فعلی ومطالعات انجام شده در خصوص توانایی شتر در مصرف غذا وعوامل موثر برآن ، نتیجه می گیریم که هنگام جیره نویسی برای شتر میزان انرژی متابولیزه جیره از 2.00 مگا کالری در یک کیلوگرم ماده خشک جیره کمتر نباشد واین که میزان علوفه از 2.5 % وزن جیره بیشتر باشد مگر آن که جیره دارای میزان نسبتاً زیادی از کنسانتره باشد ویا این که میزان انرژی متابولیزه آن بیشتر از 2.6 مگا کالری در هر کیلو گرم وزن ماده خشک باشد (Wardeh et .al 1989 ) .

ثانیاً – انرژی نگهدارنده :
1 – انرژی : میانگین انرژی متابولیزه ، در شترهای ماده ای که 576 تا 582 کیلوگرم وزن داشتند وجیره غذایی حاوی احتیاجات نگهداری گاو را مصرف می کردند ورشد روزانه آن ها معادل 200 گرم بود چیزی در حدود 467 کیلوژول از انرژی متابولیزه برای هر کیلوگرم وزن زنده دام بود ( Farid et.al 1985 ) ومیانگین آن معادل 493.7 کیلوگرم انرژی متابولیزه برای هر کیلو گرم وزن زنده گاوها در مناطق استوایی بود ( Kearl ,1982 ) .با حذف یکی از فاکتورهای مرتفع ، این میانگین ، با توجه به احتیاجات نژادهای گاو اروپایی ، به 468.5 کیلوژول کاهش می یابد ( Wilson , 1984 ) واین عدد میانگین بالایی است وبه همین علت همان طور که در جدول شماره 1 می بینیم در هنگام محاسبه احتیاجات نگهدارنده شتر عدد 435.1 کیلوژول انرژی متابولیزه برای هر کیلوگرم وزن زنده دام محاسبه می گردد ( Wardeh et.al 1989 )

2 . پروتئین :
هنگامی که به شترها 2.60 گرم پروتئین قابل هضم Digestible Protein به ازای هر کیلوگرم وزن زنده داده شد ، مشاهده گردید که میانگین رشد آن ها کم بوده وبالانس نیتروژنی آن ها مثبت است ( Farid et al , 1985 ) . میزان میانگین احتیاجات نگهداری پروتئین قابل هضم برای گاوهای مناطق خشک 2.86 ( Kearl 1982 ) ، 2.84 ( Ranjhan 1980 ) . می بارد همان طور که در جدول شماره 1 می بینینم ، برای محاسبه احتیاجات نگهداری پروتئین در شتر ،مقدار 2.70 گرم پروتئین قابل هضم برای هر کیلوگرم وزن زنده در نظر گرفته شده است ( Wardeh et .al 1989 ) .

ثالثاً ـ احتیاجات شترهای ماده در دوره آبستنی :
1 . انرژی :
دوره آبستنی شتر ماده از 12 ماه تا 13 ماه به درازا می کشد ومیانگین آن 12.5 ماه می باشد ، وبا توجه به احتیاجات غذایی سایر دام های اهلی نظیر گاو وگوسفند وبز وضرورت افزایش آن در سه ماهه آخر ابستنی به طوری که به حدود 50 % احتیاجات نگهدارنده برسد ، این قاعده در مورد شتر نیزمراعات شده است .
در محاسبه احتیاجات دوره آبستنی شتر ماده چنین فرض شد که میزان افزایش احتیاجات نگهدارنده در ماه های نهم ودهم آبستنی در حدود 20 % ودر ماه یازدهم تا هنگام زایمان وبه مدت دو ماه ونصف تقریباً در حدود 50 % باشد ( جدول شماره 2 ) ( Wardeh et.al 1989 ) .

2 . پروتئین :
گاوها در دوره رشد ونمو روزانه تقریباً به 400 گرم پروتئین قابل هضم ودر مناطق خشک وکویری روزانه به 800 گرم پروتئین قابل هضم برای تأمین نیازهای خود احتیاج دارند ومطالعات صورت گرفته نشان می دهد ( Kearl 1982 ) که رابطه بین میزان احتیاجات پروتئین قابل هضم نسبت به انرژی متابولیزه ثابت بوده وبین 21 تا 28 گرم پروتئین قابل هضم برای هر مگا کالری انرژی متابولیزه می باشد . همان طور که در جدول شماره 2 می بینینم ، در محاسبه احتیاجات پروتئین شتر در دوره آبستنی میانگینی معادل 26 گرم پروتئین قابل هضم برای هر مگا کالری در نظر گرفته شده است . اما در خصوص شترهای ماده جوان و رو به رشد که اولین دوره آبستنی خود را می گذرانند باید روزانه 200 تا 250 گرم پروتئین قابل هضم به احتیاجات آن ها افزود تا رشد طبیعی آن ها دچار اختلال نشود ( Wardeh et.al 1989 ) .

رابعاً ـ احتیاجات شترهای ماده در دوره شیردهی :
1 . انرژی :
شیر شتر به طور متوسط ، دارای 13.0 % مواد خشک کلی ( Total Solids ) و 4.15 تا 4.33 % چربی و 3.4 % تا 4.0 % پروتئین و 4.2 % تا 4.5 % لاکتوز و 0.7 % تا 0.8 % خاکستر می باشد ( Wardeh et. Al 1989 , Farid 1980 , Wilson 1984 ) واز این داده ها می توان میزان احتیاجات غذایی مورد نیاز برای تولید یک کیلوگرم شیر با میزان میانگین چربی 4.2 % را محاسبه کرد که در حدود 1.2 مگا کالری انرژی متابولیزه و 55 گرم پروتئین قابل هضم و2.7 گرم کلسیم و2 گرم فسفر خواهد بود . علاوه برآن احتیاجات نگهدارنده شترهای شیرده نیز همانند گاوهای شیرده باید در حدود 12 % افزوده شود ودر نتیجه احتیاجات نگهداری شترهای شیرده همان طور که در جدول شماره 2 می بینیم ، با این فرض که هر شتر ماده روزانه 5 کیلو گرم شیر تولید می کند ، در حدود 487.4 کیلوژول انرژی متابولیزه برای هر کیلوگرم وزن زنده دام ( کیلوگرم 0.75 ) خواهد بود . هم چنین ضروری است در شترهای ماده ای که برای اولین بار آبستن شده اند میزان احتیاجات نگهدارنده وانرژی را در خلال اولین دوره شیردهی به میزان 20 % ودر خلال دومین دوره شیردهی به میزان 10 % افزایش دهیم .( Wardeh et.al 1989 ) .

2 . پروتئین :
میزان احتیاجات غذایی پروتئین مورد نیاز شترهای شیر ده براساس 55 گرم پروتئین قابل هضم برای هر کیلوگرم شیر تولیدی در نظر گرفته شد ومی دانیم که احتیاجات نگهدارنده پروتئین در دروه شیر دهی افزایش نمی یابد ، اما با این همه میزان پروتئین قابل هضم شترهای ماده در اولین دوره آبستنی را به میزان 20 % ودر دومین دوره آبستنی را به میزان 10 % افزایش داده ایم ( جدول شماره 2 ) .

خامساً ـ احتیاجات غذایی شتر در مرحله نمو :
1 . انرژی :
میزان احتیاجات غذایی شتر به وزن 570 کیلوگرم که به طور متوسط روزانه مابین 200 تا 220 گرم رشد می کند در حدود 48.1 کیلوژول انرژی متابولیزه برای هر کیلوگرم از وزن زنده رشد است ( Farid et.al 1985 ) واین میزان احتیاجات در صورت افزایش سرعت رشد وبه علت افزایش ذخیره چربی ، افزایش خواهد یافت . این داده ها با داده هایی که (Kearl 1982 , Ranjhan 1980 ) در خصوص میزان احتیاجات رشد در گاوهای مناطق حاره داده اند وبالغ بر 36.5 کیلو ژول برای هر گرم رشد در گاوهای 200 کیلو گرمی است همخوانی دارد واین احتیاجات در گاوهایی که 500 کیلوگرم وزن دارند به میزان 62.3 کیلو ژول برای هر گرم نمو افزایش می یابد .
با توجه به این که میزان احتیاجات برای یک گرم رشد با توجه به احتلاف سن ووزن ومیانگین روزانه رشد با یکدیگر متفاوت است ، پس ضروری بود که این مسأله را در محاسبه احتیاجات مذکور در جدول شماره 4 در نظر گرفت ( Wardeh et.al.1989 ) .

2 . پروتئین :
معادله ذکر شده در مقاله (Gentsch et .al 1975 ) برای برآورد احتیاجات پروتئین گاوها به منظور رشد در مناطق حاره مورد استفاده قرار گرفته است که در این رابطه وزن حیوان وسرعت رشد مد نظر قرار گرفته است وعلی رغم این که این معادله  نتایجی بالاتر از میانگین می دهد ، اما به هرحال فعلاً تنها مرجع موجود در این زمینه می باشد واز آن برای بیان نتایج در جدول شماره 4 استفاده شده است .
احتیاجات روزانه (گرم پروتئین قابل هضم ) = 0.218 میانگین رشد روزانه به گرم + 0.6631 وزن زنده دام به کیلوگرم ـ 0.001142 ضریب وزن حیوان به کیلوگرم .

Table 1 . The daily energy , protein Ca , P and vitamin A requirements
of the dromedary camels for Maintanance

REQUIREMENTS       BODY WEIGHT
Vit A (1000u) P Ca Digestible Protin metabolizable Energy  Dry Matter Kg0.75 Kg
(g) (g) (Grams) (Megajoules) (Kg)
9 7 8 144 23.14 2.5 53.2 200
11 9 10 169 27.36 2.96 62.9 250
13 10 12 195 31.38 3.39 72.1 300
15 11 14 218 35.23 3.8 80.9 350
17 13 17 241 38.91 4.2 89.4 400
19 14 18 264 42.51 4.59 97.7 450
21 15 20 285 46.02 4.97 105.7 500
23 16 21 307 49.41 5.34 113.6 550
26 17 22 327 52.76 5.7 121.2 600

* Calculations were based on the following :
(1) Energy concentration is not less than 8.79 KJ ME /Kg dry matter .
(2) Energy requirments = 435.14 KJ ME / Kg 0.75
(3) Protin requirements = 2.70 g DP / Kg
(4) Energy and proten requirements for maintenance increase by 25 to 40 % , respectively , when camels graze or work for 2 to 4 hours / day .

Table 2 . The daily energy and protein Ca , P and vitamin A requirments of dromedary camels for Pregnancy

Body wetight       REQUIREMENTS
Kg Kg 0.75 Dry Matter Metabolizable Energy  Digestible Protein Ca (g) P (g) Vit A (1000u)
(Kg) (Megajoules) (Grams)
During the 9 th and  10 th Months:        
300 72.1 4.29 37.66 234 16 14 25
350 80.9 4.81 40.18 263 21 16 27
400 89.4 5.31 48.53 290 23 18 30
450 97.7 5.8 50.67 317 26 20 34
500 105.7 6.29 55.23 343 29 22 38
550 113.6 6.75 59.29 368 31 24 42
600 121.2 7.2 63.3 393 34 26 46
From the 11th Month to Delivery        
300 72.1 5.36 45.21 292 26 20 34
350 80.9 6.1 52.84 328 29 22 38
400 89.4 6.64 58.37 363 31 24 42
450 97.7 7.26 63.76 396 34 26 46
500 105.7 7.86 69.04 429 36 28 50
550 113.6 8.44 74.14 462 39 30 53
600 121.2 9 76.03 492 42 32 57

* calculations were based on the following :
(1) Energy concentration is not less than 8.44 megajoules ME/Kg DM .
(2) Energy requirements for pregnancy are 20% and 50% of the maintenance during the 9th and 10th and last 2.5 months of pregnancy , respectively .
(3) Digestible protein to metabolizable energy ratio is 26 grams to 4.18 megajoules.

Table 3 . The daily energy and protein Ca , P requirments for lactating dromedary camels

BODY WEIGHT       REQUIREMENTS *
Kg Kg 0.75 Dry Matter Metabolizable  Digestible Protein (g) Ca P Vit A 
 (Kg)  energy (M.J) (g) (g) (1000u)
300 72.1 6.55 60.25 470 26 20 13
350 80.9 7 64.56 493 28 21 15
400 89.4 7.56 69.62 516 31 23 17
450 97.7 7.9 72.72 539 32 24 19
500 105.7 8.33 76.65 560 34 25 21
550 113.6 8.74 80.46 582 35 26 23
600 121.2 9.15 84.31 602 36 27 26

(1) Daily milk production is 5 Kg (4.2% fat)
(2) Energy concentration should not be less than 9.20 megajoules /Kg dry matter.
(3) Energy requirements increase by 12% during lactation (487.44 Megajoules ME/Kg 0.75)
(4) The daily requirements to produce one Kg of milk (4.2 % fat) : 5.02 Megajoules ME + 55 grams digestible protein +2.7 grams Ca +2.0 grams Phosphorous .
(5) Energy and protein requirements of growing camels by 20% and 10 % during the first and the second lactations , respectively

 

.Table 4 . The daily energy , protein , Ca , P and Vitamin A requirements of dromedary camels for growth .

BODY     REQUIREMENTS *
WEIGHT
Kg Kg 0.75 Gain /day DM ME ** ME DP Ca P Vit A
(g) (Kg) (M JOULES (M) (g) (g) (g) (1000 u)
    (Kg) Joules        
100 31.6 250 2.25 9.2 20.75 195 10 7 6
    500 2.75 10.04 27.7 249 15 9 6
    750 2.96 11.72 34.69 304 20 11 6
150 42.9 250 2.9 9.2 26.69 244 12 9 8
    500 3.46 10.04 35.06 298 16 10 9
    750 3.93 10.88 42.8 353 21 13 9
200 53.2 250 3.5 9.2 32.26 285 11 91 1
    500 4.12 9.2 41.42 340 16 12 12
    750 4.64 10.04 5054 394 21 15 13
250 62.9 250 4.49 8.37 37.57 318 12 10 12
    500 5.19 9.2 47.78 373 16 14 13
    750 5.78 10.04 57.99 427 22 17 14
300 72.1 250 5.1 8.37 42.63 345 15 11 13
    500 5.86 9.2 53.93 400 19 14 14
    750 6.5 10.04 65.23 454 23 18 15
350 80.9 250 5.68 8.37 47.57 365 16 14 16
    500 6.5 9.2 59.91 420 20 16 17
    750 6.85 9.2 74.56 474 25 18 18
    1000 8.43 10.04 84.68 528 30 21 19
400 89.4 250 6.26 8.37 52.34 378 16 15 15
    500 7.15 8.37 65.81 433 21 18 17
    750 8.61 9.2 79.24 88 26 21 18
    1000 9.23 10.04 92.68 542 31 24 19
450 97.7 250 6.82 8.37 57.03 385 18 17 16
    500 7.73 8.37 71.55 440 22 20 17
    750 9.35 9.2 86.06 494 26 23 19
    1000 10.02 10.04 100.58 549 29 26 20
500 105.7 250 7.36 8.37 61.59 386 19 18 17
    500 8.38 9.2 77.19 440 23 21 19
    750 10.08 9.2 92.8 495 27 24 21
    1000 10.79 10.04 108.37 550 30 27 23

* Calculation of the energy and protein requirements took into consideration the composition of the growth and the rate gain of the animal .

** ME concentration in the dry matter .
 

منابع مورد استفاده :

1 . Ayoub , M. H ., A.L.Awad and L.A. Bayazed (1960) : Chloride in serum of Egyptian farm anomals. Indian . J. Vet . Sci . 30 : 34 – 37 .

2 . Farid , M .F. A., A.O . Sooud and N.I. Hassan (1985) : Effects of types Proc . ThirdAAAP Anim . Sci . congress . seoul , Korea . P 781 – 783 .

3 . Gauthier – Pliters , H. (1979) : Some ecological aspects of the camel in the Eastern Sahara . Workshop on Camels . Khartoum , December 1979 , IFS. Provisional Report . No . 6 .

4 . Gauthier – Pliters, H. and A.I. Dagg (1981) : The camel , its evolution ecology , behaviour and relationship to Man . The University of Chicago press , Chicago and londan

5 . Gentsch , W . I . Hoffman , R . Schimann and H. Whittenburg (1975) Tangunberichte der alder . DDR. No . 113 : 89 .

6 . Kearl , L.C.(1982) : Nutrient requirements of ruminants in developing countries . International Feedstuffs Institute , Utah , U.S. A .

7 . Le Houerou , H.N.(1980) : Chemical composition and nutritive value of browse in tropical West Africa . In : Le Houerou , H .N. (ed) International Symposium on Browse in Africa , 5 th – 12 th April 1980 .Addis Abbaba Ethiopia .

8 . Moty , I . A ., A . El – Mulla and S.A .Zaafer (1968) : Cooper , iron and zinc in the serum of Egyptian farm animals . sudan Agr . J . 31 : 146 – 151 .

9 . Naser , A ., N.I. Hassan and M. F. Wardeh (1986) : Behaviour and forage perference of camels , goats and sheep in Syria rangelands . ACSAD /AS/P46/1986 .Damacus .

10 . Peck , E .F. (1938) : The relationship of salt stravation to contagious necrosis and lameness in camels . Vet . Rec . 50 : 409 – 410 .

11 . Ranjhan , S. K. (1980) : Animal nutrition in tropics . Vikas publ . House U .P Indian .

12 . Wardeh , M.F. (1988) : Arabian camels , origin , Breed and Husbandary . Al – Mallah Publi . Damascus . Syria .

13 . Wardeh , M .F and M.F. Farid (1990) : The energy and protein requirements of the camel (camelus dromedarius) .Symposium on Animal Science Division in the Arab Universities . March 4 – 7 , 1990 . The University of the united Arab Emirates . ACSAD /AS / P 103 / 1990 .

14 . Wardeh , M.F. , L.E. Harris and M.F. Farid (1989) : Feeding systems in arid and semi arid zones . Harris Publ . Logan . Utah . U.S.A. ( in press)

15 . Wilson , R . T (1984) : the camel . Longman , London and new york .

نویسندگان وبلاگ:
کدهای اضافی کاربر :