پرورش و نگهداری شتر
صفحات وبلاگ
نویسنده: Ehsan moghaddas - دوشنبه ٢ خرداد ،۱۳٩٠

برآورد سن شتر

 

به نقل از کتاب شتر وپرورش آن

تالیف دکتر محمد مصطفی شکری

ترجمه : دکتر احسان مقدس 

 

 

پس از تولد « بتدریج دندان های شیری ظاهری می شوند « به طوری که در دو هفته اول پس از تولد « دو دندان  ثنایای پیشین فک پایین می رویند وسپس در هفته دوم تا  چهارم ، دودندان  ثنایای میانی فک پایین نیش می زنند . در همین زمان است که به ترتیب دندان های سه گانه پیش آسیای بالا ونیز دندان های دوگانه پیش آسیای پایین در می آیند وسپس طی یک ماه ونیم تا دوماه « دو دندان ثنایای کناری فک پایین می رویند . پس از آن طی دو تا چهارماه ، دندان های نیش فک بالا  وپایین وهم چنین دندان های ثنایای کناری فک بالا نیش می زنند . دندان های شیری در سن شش ماهگی کامل می شوند وتعداد آن ها در دو فک بالا وپایین به 22 دندان می رسد « بدین صورت که در فک بالا دو دندان ثنایا « دو دندان نیش وشش دندان آسیا ودر فک پایین شش دندان ثنایا « دو دندان نیش وچهار دندان آسیا وجود  خواهند داشت . فرمول دندان های شیری شتر بدین ترتیب می باشد :

 

                                             ثنایا               نیش             آسیا

                                              2          /       2        /        6                                 فک بالایی

                                    ________________________________________________

 

                                             6            /      2        /        4                                فک پایینی

رویش دندان های همیشگی با ظهور نخستین دندان آسیا در دو فک بالا وپایین در سن یک سالگی تا پانزده ماهگی آغاز می شود . دومین آسیا در سن دو ونیم تا سه سالگی ظاهر می شود . دو دندان ثنایای پیشین فک پایین در سن چهار ونیم تا پنج سالگی جای خود را به دندان های همیشگی می دهند . سپس دندان آسیای سوم از دندان های آسیای دایمی در فک بالا وپایین ظاهر می شود وهمچنین دودندان پیش آسیای دوم وسوم در فک بالا ودندان پیش آسیای دوم در فک پایین طی سنین پنج تا پنج ونیم سالگی جای خود را به دندان های همیشگی می سپارند .

در سن پنج ونیم تا شش سالگی ، ثنایای میانی فک پایین با دندان های دایمی جایگزین می شوند ودر سنین شش ونیم تا هفت سالگی ، رفته رفته نیش ها وثنایای کناری فک بالا و نیش ها وثنایای کناری فک پایین ونیز اولین دندان های پیش آسیای فک بالا وپایین با دندان های همیشگی جایگزین می شوند ، به طوری که در سن هفت ونیم سالگی تمامی دندان های دایمی روییده اند وتعداد آن ها در دو فک بالا وپایین به سی وچهار دندان می رسد . در فک بالا ، تعداد آن ها شانزده دندان بوده وشامل دودندان ثنایای کناری ، دودندان نیش ، شش دندان پیش آسیا وشش دندان آسیاست ودر فک پایین تعداد آن ها هجده دندان بوده وشامل شش دندان ثنایای پیش ، میانی ، کناری ، دو دندان نیش ، چهار دندان پیش آسیا وشش دندان آسیا می باشد . بنابر این ، فرمول دندانی شتر بالغ به صورت زیر می باشد :

 

                           ثنایا                نیش               پیش آسیا               آسیا

                            2        /          2           /          6           /          6             فک بالایی

                  ________________________________________________________

 

                           6          /        2             /         4           /          6            فک پایینی

 

نام شتر برحسب سن آن :     

دیلاق  : بچه شتر را از هنگام تولد تا سن یک سالگی گویند واعراب آن را الحوار نامند .

بله بون : شتر یک سال به بالا را تاسن دو سالگی گویند واعراب آن را المفرود نامند .

جعد : شتر دو سال به بالارا تا سن سه سالگی گویند واعراب آن را الحق نامند .

حق : شتر سه سال به بالا را تا سن چهار سالگی گویند واعراب آن را اللقیه نامند .

کل : شتر چهار سال به بالا را گویند  واعراب آن را الجذاع  نامند ، اگر شتر نر باشد ، به آن کل لوکی گویند واعراب آن را قعدان  نامند ، اگر شتر ماده باشد ، به آن کل مجی گویند واعراب آن را بکاره نامند .

دودندان : شتر پنج سال به بالا را گویند واعراب آن را الثنایا نامند  .

چهار دندان  : شتر شش سال به بالا را گویند واعراب ماده آن را الحیل ونر آن را الزمول گویند ، در حالی که در زبان فارسی به هردوجنس نر وماده آن ، چهار دندان گفته می شود .

گردنیش : شتر هفت سال به بالا را تا سن هشت سالگی گویند .

شتر نیش : شتر هشت سال به بالا را تا سن نه سالگی گویند  .

 

دندان شیری (موقت ) :

سن                                                                 دندان های فک بالایی

از تولد تا یک ماهگی                                            تمامی دندان های پیش آسیا (شش دندان )

از دو تا چهار ماهگی                                            دندان های نیش وثنایای کناری ( چهار دندان )

سن                                                              دندان های فک پایین

از تولد تا  دوهفتگی                                          ثنایای پیش ( دو دندان )

از تولد تا یک ماهگی                                         تمامی دندان های پیش آسیا جز دومین پیش آسیا (چهار دندان)

از دو تا  چهار هفتگی                                        ثنایای میانی ( دو دندان )

از چهار تا هشت هفتگی                                     ثنایای کناری ( دو دندان )

مجموعه دندان های شیری در سن چهار ماهگی کامل می شود .

 

دندان های همیشگی :

سن                                                             دندان های فک بالا

از دوازده تا پانزده ماهگی                                   اولین دندان آسیا ( دو دندان )

از دو ونیم تا سه سالگی                                     دومین دندان آسیا ( دو دندان )

از پنج  تا پنج ونیم سالگی                                  سومین دندان آسیا ( دو دندان )

از شش ونیم تا هفت سالگی                               دومین وسومین دندان پیش آسیا ( چهار دندان ) ، اولین دندان پیش آسی ونیش

                                                                 ها وثنایای کناری ( شش دندان )

 

سن                                                            دندان های فک پایین

از دوازده تا پانزده ماهگی                                 اولین دندان آسیا ( دو دندان )

از دو ونیم تا سه سالگی                                   دومین دندان آسیا ( دو دندان )

از چهار ونیم تا پنج سالگی                               ثنایای پیش ( دو دندان )

از پنج تا پنج ونیم سالگی                                 سومین دندان آسیا ( دو دندان ) ، دومین دندان پیش آسیا ( دو دندان )

از پنج ونیم تا شش سالگی                                ثنایای میانی ( دو دندان )

از شش تا هفت سالگی                                     ثنایای کناری ( دو دندان ) ، نیش ها ( دودندان )

از شش ونیم تا هفت ونیم سالگی                        اولین دندان پیش آسیا ( دو دندان )

 

مجموعه دندان های همیشگی در سن هفت ونیم سالگی کامل می شود.

با بالا رفتن سن ، بتدریج سطح دندان های ثنایای فک پایین ساییده می شود . همچنین با افزایش سن ، دندان ها از یکدیگر فاصله می گیرند واین حالت در سن پانزده سالگی با جدایی در ناحیه گردن دندان آغاز می شود . هرچه سن حیوان بالاتر می رود ، جدایی دندان واضح تر وآشکار تر می شود . دندان های نیش نیز ساییده شده ، کوتاه تر وضخیم تر می شوند وهرچه سن حیوان افزایش می یابد تیره تر می شوند .

شترها تقریباً چهل سال عمر می کنند ، اما قدرت کار کردن وباروری آنان پس از بیست سالگی بتدریج روبه کاهش می گذارد .

نویسندگان وبلاگ:
کدهای اضافی کاربر :